Perbezaan Takaful dan Insurans Konvensional

“Saya dah ada insurans”

 

Saya yakin dan percaya, ramai di antara kita masih keliru perbezaan takaful dan insurans konvensional. Malahan ada yang tidak ambil peduli dan mengatakan takaful dan insurans keduanya sama sahaja.

 

Saya pun dulu pun ambil mudah juga, rasa macam ‘ala sama je la… asalkan dia cover balik ape yang kita rugi dah kira ok..’. Ataupun ada juga yang mengatakan dari segi  perkataan ‘insurans konvensional tu asal dari perkataan english, takaful ni perkataan arab tapi bendanya sama’.

 

Setelah mula belajar tentang konsep takaful secara lebih mendalam, hakikatnya tidak seperti itu. Banyak persoalan yang timbul apabila berkaitan perbezaan takaful dan insurans konvensional. Ulasan nya adalah seperti dibawah.

 

Takaful atau Insurans? Mana satu pilihan anda?

 

Sekali imbas, perbezaan takaful dan insurans konvensional ni tak berapa berbeza kerana permukaannya nampak sama. Kita mulakan dengan memahami kedua-dua entity tersebut. Jadi kita lihat dari segi definasi:

 

Apa itu Takaful?

 

Takaful adalah kata terbitan bahasa arab “kafala” yang bermaksud “jamin” dan perkataan Takaful membawa maksud saling menjamin. Istilah Takaful telah digunapakai dalam konteks insurans secara Islam. Ia merupakan satu perjanjian antara sekumpulan peserta untuk saling menjamin antara satu sama lain apabila berlakunya musibah atau kerugian tertentu.

 

Konsep saling menjamin atau insurans ini telah wujud sekian lama. Salah satu daripadanya ialah penggunaan konsep “Aqilah” yang digunapakai oleh masyarakat Arab jahiliyah. Keadaan bangsa Arab yang tinggal dalam bentuk kesukuan atau kabilah membolehkan amalan ini dilakukan.

 

Sekiranya berlaku pergaduhan dan menyebabkan kematian satu pihak maka pihak yang membunuh akan dikehendaki membayar ganti rugi kepada keluarga orang yang terbunuh. Bayaran ganti rugi itu akan dikutip di kalangan ahli suku atau Kabilah si pembunuh. Ia merupakan satu bentuk jaminan yang wujud pada ketika itu.

 

Takaful yang wujud pada hari ini pula adalah Takaful berbentuk perniagaan (Tijari) di mana sebuah syarikat menjalankan satu bentuk perniagaan yang bertujuan untuk memberikan jaminan yang berlandaskan Syara’ iaitu terhindar daripada unsur Riba (bunga), Maisir(perjudian) dan Gharar (ketidakpastian).

 

Untuk tidak terlibat dengan unsur-unsur tersebut, perniagaan Takaful menggantikannya dengan konsep Tabarru’ (derma) dan perjalanan operasinya menggunakan dua konsep muamalah Islam iaitu konsep “Mudharabah” dan “Wakalah”.

 

Dalam kontrak Takaful ini, peserta bersetuju untuk saling menjamin antara mereka. Ia berasaskan kepada sifat persaudaraan, kasih sayang dan saling bantu membantu. Dikatakan demikian kerana sumbangan wang yang diberikan oleh peserta akan dikumpulkan dan wang tersebut digunakan untuk membayar pampasan kepada peserta yang mengalami musibah atau kerugian.

 

Perbezaan Takaful dan Insurans Konvensional

 

perbezaan takaful dan insurans konvensional

 

Takaful dan Insurans mempunyai tujuan yang sama iaitu memberikan jaminan dan bantuan kepada peserta dalam bentuk kewangan. Namun di antara keduanya terdapat perbezaan yang besar. Perbezaan yang wujud dapat dilihat daripada beberapa sudut berikut:

 

Hukum 

 

Perniagaan Takaful adalah halal dan umat Islam harus menyertainya sementara perniagaan insurans telah diputuskan haram oleh Majlis Fatwa Kebangsaan dan juga majlis-majlis fatwa lain. Sila rujuk artikel daripada Majlis Fatwa Kebangsaan Malaysia untuk kepastian.

 

Hal ini kerana, perniagaan insurans mengandungi unsur Riba, Maisir dan Gharar. Maka membeli polisi insurans konvensional dan segala hasil pendapatan daripada syarikat insurans tersebut adalah haram hukum nya.

 

Kontrak asas yang digunapakai

 

Dalam Insurans konvensional kontrak yang digunapakai ialah kontrak pertukaran (Mu’awadat) iaitu dalam bentuk jual beli. Sementara Takaful menggunakan kontrak derma (Tabarru’)

 

Kontrak Lain

 

Dalam Insurans konvensional tidak terdapat kontrak-kontrak lain selain kontrak jual beli. Tetapi dalam Takaful, digunakan kontrak wakalah (agensi) dan kontrak Mudharabah (perkongsian untung rugi)

 

Tanggung jawab pemegang polisi

 

Peserta Takaful akan menyumbang caruman untuk saling menjamin di antara semua peserta sementara pembeli insurans akan membayar premium kepada penanggung insurans. Penyertaan Takaful merupakan satu akad di kalangan peserta tetapi pembelian insurans adalah satu kontrak di antara penginsurans dan pemegang polisi.

 

Saluran pelaburan

 

Pelaburan kumpulan wang Takaful akan dilaburkan melalui instrumen pelaburan yang diharuskan dan pelaburan ini hanya akan dilakukan ke atas syarikat-syarikat yang telah dikelaskan sebagai patuh Syariah.

 

Penentuan ini adalah berdasarkan senarai patuh Syariah yang dikeluarkan oleh Suruhan Jaya Sekuriti (SC). Pelaburan syarikat insurans pula adalah bebas kepada semua jenis instrumen tidak mengira sama ada halal atau tidak. Ini termasuklah pelaburan ke atas syarikat perjudian dan arak.

 

Perjalanan operasi

 

Syarikat Takaful mempunyai Majlis Penasihat Syariah yang bertanggung jawab memberikan nasihat terhadap segala aktiviti termasuk pelaburan. Selain itu syarikat Takaful juga mempunyai unit Syariah yang berperanan sebagai sekretariat kepada Majlis Penasihat Syariah.

 

Syarikat insurans tidak mempunyai bahagian penasihat Syariah kecuali Syarikat MCIS Zurich Insurance. Walaupun begitu, penasihat Syariah ini hanya memberi nasihat dalam bebarapa perkara tertentu sahaja. Namun perjalanan operasinya masih lagi peniagaan insurans konvensional.

 

Model Perniagaan

 

Pengendali-pengendali Takaful di Malaysia menggunakan dua model perniagaan Takaful iaitu model Mudharabah (perkongsian untung rugi) dan model Wakalah (agensi). Kebanyakan pengendali Takaful menggunakan model Wakalah dan model Mudharabah digunakan oleh Syarikat Takaful Malaysia Berhad.

 

Pengasingan Hasil Keuntungan

 

Segala hasil tidak halal yang diperolehi oleh pengendali Takaful tidak akan dikira sebagai pendapatan syarikat sebaliknya akan dimasukkan ke dalam tabung kebajikan. Syarikat insurans konvensional tidak mempunyai unsur ini.

 

Pembayaran Zakat

 

Pengendali Takaful wajib membayar zakat perniagaan dan cukai tetapi syarikat insurans konvensional hanya membayar cukai.

 

Aspek perundangan

 

Pengendali Takaful tertakluk kepada Akta Takaful 1984 sementara syarikat insurans konvensional tertakluk kepada Akta Insurans 1963 (pindaan 1996).

 

Analogi Mudah

 

Analogi perbezaan takaful dan insurans konvensional ibarat kita nak beli ayam di pasar dari penjual yang bukan islam. Ianya tidak salah disisi undang-undang tapi menimbulkan keraguan pada kita yang muslim ni.

 

Persoalan yang timbul adalah ‘betul ke ayam ni di sembelih?’ Jadi ianya terpulang pada anda sama ada untuk memilih Insurans konvensional ataupun Takaful. Tepuk dada, Tanya selera….

 

Sebelum kewujudan Takaful, umat Islam terpaksa membeli polisi insurans. Tetapi kini dengan wujudnya banyak syarikat pengendali Takaful, maka ia bukan lagi menjadi alternatif atau pilihan. Umat Islam tetapi seharusnya menolak insurans konvensional dan memilih Takaful.

 

Mudah-mudahan industri Takaful dan sistem kewangan Islam di Malaysia akan terus perkembang dengan subur agar dapat memartbatkan syariat Islam yang syumul. Bagi yang berminat untuk tau lebih lanjut tentang takaful, hubungi saya untuk ketahuinya.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *